Feng-Shui w ogrodzie

Podstawowe pojęcia funkcjonujące w sztuce Feng Shui to „Chi (Qi)”, „Yin” oraz „Yang”. Chi to energia, która stale przepływa przez człowieka i przez wszystko, co go otacza. Energia ta jednak nie jest stała, z biegiem czasu ulega zmianom. Mówi się o złej oraz dobrzej energii Chi, na którą wpływ ma harmonia w naszym życiu i otoczeniu.

Yin i Yang to dwie składowe energii Chi, które symbolizują harmonię. Są to dwa uzupełniające się przeciwieństwa, które muszą ze sobą współistnieć. Yin uważa się za energię żeńską i przypisuje się jej określone rzeczy i cechy np. czerń, północ, wodę, księżyc, ziemię, tygrysa, kolor pomarańczowy, przerywaną linię. Yang to energia męska, którą kojarzy się z bielą, południem, ogniem, słońcem, niebem, smokiem, kolorem niebieskim i ciągłymi liniami.

Ukształtowanie terenu:

• Wybierz działkę o łagodnych, miękkich nierównościach terenu, które wspierają przepływ energii i zapobiegają jej rozpraszaniu.
• Wybierz działkę ze wzgórzem na tyłach posesji, które symbolizuje wsparcie i ochronę.

• Unikaj działek z dużym spadkiem w jedną stronę, zwłaszcza w tył działki.
• Unikaj budowania na wzgórzu, ponieważ będzie to oznaczać brak ochrony.
• Unikaj działek leżących w dolinie. Takie położenie powoduje stagnację energii Chi.
• Unikaj płaskich terenów, które rozpraszają energię.

Otoczenie działki:

• Wybierz działkę, którą z tyłu oraz po bokach otacza las. Symbolizuje to ochronę.
• Wybierz działkę, przed którą znajdują się elementy wodne, takie jak jeziora rzeki. Symbolizuje to pomyślność.

• Wybierz działkę z otwartą frontową częścią, co ułatwi wpływ energii.

• Unikaj pustych terenów.

• Unikaj otoczenia z negatywną energią, np. cmentarzy, szpitali, składowisk odpadów.

Żółw zawsze powinien znajdować się za domem i osłaniać go. Symbolizuje on zabezpieczenie domu przed wiatrem, zimnem, wsparcie i ma związek z rodem. Chroniąc „plecy domu”, tworzy klimat spokoju i intymności, ponieważ gdy jesteśmy w środku ogrodu, skierowani twarzą w kierunku domu, zawsze wiemy, co mamy za plecami. Najlepiej by była to górka lub las, ale wysokie ogrodzenie, żywopłot lub szpaler wysokich drzew także spełni swoją funkcję. Przestrzeń za domem powinna być spokojna, bez elementów dysharmonijnych, głośnych, ruchliwych. Dlatego ważnym zadaniem jest odgradzanie działki od ulicy czy sąsiadów.

Przed strefą żółwia powinna znajdować się otwarta przestrzeń, a następnie dom. W centrum działki kumuluje się najwięcej pozytywnej energii.

Smok znajduje się po prawej stronie domu, a tygrys po lewej stronie domu. Te dwa mistyczne zwierzęta to metafora mężczyzny i kobiety. Aby utrzymać balans w życiu i relacjach, w obu tych strefach powinniśmy zlokalizować akcentujące przestrzeń elementy. Mogą być to górki lub budynki. Elementy po stronie Smoka powinny być wyższe, niż po stronie Tygrysa.

Smok związany jest z kreatywnością oraz wyobraźnią. Dlatego, jeśli z prawej strony domu zlokalizujemy miejsce sprzyjające kontemplacji np. altanę, taras czy plac wypoczynkowy, stworzymy przestrzeń, w której łatwiej będzie naszym myślom wyjść poza obowiązujące schematy.

Tygrys odpowiada za logiczne działanie, kontrolę i konsekwencję w postępowaniu, a więc wiąże się z kreatywnością Smoka. Tygrysowi przypisuje się także władzę i status. Strefa po lewej stronie domu odpowiada za wdrażanie w życie tego, co wymyśliliśmy w strefie po prawej. To dobre miejsce na garaż, warzywnik, kompostownik.

Feniks znajduje się przed domem, na wolnej, otwartej przestrzeni. Jest to metafora perspektyw dla domu i rodziny. Ta strefa powinna pozostać otwarta, aby zapraszać energię do naszego otoczenia i nie zasłaniać widoków, pozwalać nam patrzeć w dal, a tym samym w przyszłość. Przestrzeń przed domem najlepiej zaaranżować niskimi roślinami i elementami małej architektury, które przyciągną uwagę. Feniks powinien być zaaranżowany ładnymi niskimi roślinami i takimi elementami architektury ogrodowej, które zwrócą uwagę na dom. Feniks jest zlokalizowany na froncie budynku i jego elementem jest też wejście do domu, a w ramach wejścia ścieżka prowadząca do domu, brama i furtka.

Północny wschód    

Północny wschód reprezentuje mądrość, rozwój osobisty i duchowy. To przestrzeń zdominowana symboliką ziemi. Element wspomagający energetycznie stanowi ogień. Jest to miejsce do myślenia, odpoczynku, i tworzenia kreatywnych projektów. Dobrze oddzielić tę strefę od reszty ogrodu, aby zachować klimat sprzyjający kontemplacji. Jest to dobre miejsce na skalniak, żwir, łagodne ukształtowanie terenu. Przestrzeń powinna być otwarta, aby umożliwić widok na niebo i gwiazdy. Kolory tej strefy to żółty, pomarańczowy, terakotowy. Podkreślą to rośliny w tych odcieniach, np. Trytoma groniasta, Azalia japońska ‘Geisha Orange’, Jeżówka purpurowa 'Orange Skipper’, Miechunka rozdęta, Hakonechloa smukła 'SunFlare’, Santolina cyprysikowata, Krwawnik pospolity 'Terracotta’.

Północny zachód    

Obszar Twojego ogrodu poświęcony przyjaciołom, przeznaczony na poznawanie nowych ludzi. Przestrzeń powinna być skupiona na metalu. Element wspomagający energetycznie stanowi ziemia. Powinniśmy stworzyć w tej strefie przestrzeń sprzyjającą spotkaniom. Umieść tu altanę lub placyk grillowy. Dodaj fotele w metalicznych kolorach – białym, srebrnym i szarym. Udekoruj drzewa metalowymi dodatkami np. dzwoneczkami wietrznymi. Kwiaty powinny być białe, drobne i delikatne. Najlepiej wykorzystać gatunki pachnące np. Lawenda wąskolistna ‘Alba’, Ubiorek wiecznie zielony, Konwalia majowa, Gęsiówka kaukaska, Jaśminowiec wonny, Rogownica kutnerowata. Kolory tej strefy oprócz białego, to także szary, srebrny, złoty, żółty. Sprawdzą się tu więc rośliny o szarym i srebrnym odcieniu np. Świerk kłujący ‘Glauca Globosa’, Czyściec wełnisty, Wydmurzyca piaskowa, Kostrzewa sina ‘Elijah Blue’, Rogownica kutnerowata, Jodła koreańska 'Kohout’s Icebreaker’. Kolor złoty i żółty wprowadzą takie rośliny jak Liliowiec ogrodowy ‘Stella D’oro’, Złotokap pospolity, Złotlin japoński, Narcyzy.

Wschód    

Strefa rodziny. Ta przestrzeń powinna być dedykowana elementowi drewna. Element wspomagający energetycznie stanowi woda. Jest to część ogrodu określająca relacje między ludźmi. Odpowiednio urządzona sprawia, że każdy domownik odnajduje swoje miejsce i dobrze się w nim czuje. Kolory tej strefy to zielony, czarny, niebieski, czerwony, brązowy. Silne rodzinne więzi doskonale symbolizują duże drzewa. Możemy zastosować te o czerwonym ulistnieniu np. Klon czerwony ‘Red sunset’, lub o zielonym ulistnieniu np. Miłorząb japoński. Będzie to dobre miejsce na uprawę ziół i roślin leczniczych np. Melisa lekarska, Mięta pieprzowa, Szałwia lekarska, Tymianek właściwy. Również ruch pozytywnie wpływa na te strefę, dlatego stosujmy rośliny liściaste i trawy poruszające się na wietrze np. Miskant chiński, Rozplenica japońska, Trzcinnik krótkowłosy, Trzcinnik ostrokwiatowy, Ostnica cieniutka ‘Ponytails’, Proso rózgowate.

Centrum    

Środek siatki bagua symbolizuje zdrowie, harmonię, równowagę na ziemi, w człowieku i jego życiu. Każdy z pozostałych ośmiu obszarów bezpośrednio wpływa na obszar centralny, tak jak każdy aspekt życia bezpośrednio wpływa na człowieka. Utrzymuj strefę centralną otwartą i mniej zagraconą, ponieważ jest to najbardziej widoczny punkt. Ta przestrzeń powinna być dedykowana elementowi ziemi. Element wspomagający energetycznie stanowi ogień.

Zachód    

Zachód to część ogrodu przeznaczona dzieciom i kreatywności. To strefa dedykowana metalowi, wspomagana energetycznie przez ziemię. Teren powinien promować aktywność i zabawę. Dzieci muszą czuć się mile widziane w tej przestrzeni, nie mogą czuć, że przypadkowo coś zepsują. Unikaj wysokich konstrukcji, takich jak kolumny, kraty i pergole. Umieść w tym miejscu plac zabaw lub inne elementy edukacyjne dla dzieci np. warzywnik, rabatę ziołową. Kolory tej strefy to biały, szary, srebrny, złoty, żółty. Dodaj rośliny, które są żółte i białe np. Odętka wirginijska 'Alba’, Szałwia omszona 'Alba’, Floks szydlasty 'White Delight’, Nachyłek wielkokwiatowy 'Presto’, Kraspedia kulista. Nie powinno się jednak przesadzać z ilością roślin w tej strefie. Zostawmy pole do działania.

Południowy wschód    

Przestrzeń obfitości i bogactwa, dedykowana symbolice drewna. Elementem wspomagającym energetycznie jest woda. Południowy wschód powinien być mieszanką zieleni, turkusu i fioletu, koloru liliowego i odrobiny czerwieni. To doskonałe miejsce do dodawania kwiatów o zielonych łodygach, czerwonych i fioletowych płatkach np. Budleja Dawida 'Wisteria Lane’, Hortensja ogrodowa 'Red Baron’, Szałwia omszona 'New Dimension Blue’, Czosnek okazały 'Purple Sensation’, Liatra kłosowa 'Floristan Violet’, Azalia japońska ‘Evita’, Jeżówka purpurowa 'Fountain Red’, Goździk siny 'Rubin’, Rdest himalajski 'Fat Domino’. Dobrze sprawdzą się rośliny o okrągłych liściach, które symbolizują monety np. Nasturcja większa, Kopytnik pospolity, Grójecznik japoński 'Pendulum’. To dobra strefa na drewniane elementy, meble, altany, wysokie drewniane kraty i pergole.

Południowy zachód    

Przestrzeń poświęcona miłości, związkom i małżeństwu. Króluje tu symbol ziemi i elementy z nim związane. Powinna być to strefa, w której ludzie czują, że mogą się spotykać i cieszyć się swoim towarzystwem. Przestrzeń przeznaczona na przyjęcia w ogrodzie i zjazdy. Dodaj dwuosobowe ławki i siedziska. Nacisk w tym obszarze powinien być położony na pary, bratnie dusze. Będzie to świetna przestrzeń na grilla lub palenisko, symbolizujące domowe ognisko. Warto użyć tu ciepłych, energetycznych tonów różowych, czerwonych lub brązowych. Użyj takich roślin jak np. Róża rabatowa ‘Niniwa’, Róża rabatowa ‘Bonaventura’, Pięciornik krzewiasty 'Red Ace’, Hortensja bukietowa ‘Pinky Winky’, Szałwia omszona 'New Dimension Rose’, Odętka wirginijska ‘Rosea’, Kostrzewa 'Miedzianobrody’, Tawułka Tumberga 'Chocolate Shogun’.

Południe    

Przestrzeń poświęcona sławie, w której królują symbole ognia. Elementem wspomagającym energetycznie jest drewno. Nie umieszczaj elementów wodnych w tym obszarze. Ta strefa powinna być ciepła, zachęcająca i energiczna. Użyj w tej przestrzeni ciepłych tonów: czerwonego, pomarańczowego, żółtego. Powinno w niej być również dużo światła słonecznego. Sadź tutaj kwiaty z płatkami w ciepłych tonach i rośliny, które uwielbiają słońce np. Jeżówka purpurowa 'Lemon Drop’, Dzielżan jesienny 'Fuego’, Szachownica cesarska, Azalia wielkokwiatowa ‘Gibraltar’, Róża rabatowa ‘Eze Palace’, Lobelia lśniąca Queen ‘Victoria’. Dodaj do tej przestrzeni wiszące lampiony lub lampy pagody. To świetnie miejsce na grill i kominek, wokół których możesz zaaranżować miejsce spotkań.

Woda  

Woda jest niezwykle ważna w feng shui, ponieważ jest starożytnym chińskim symbolem dobrobytu i obfitości. Płynąca woda symbolizuje dochód. Może to być rzeka, jezioro lub staw. Dopóki płynie w sposób pokojowy, symbolizuje bogactwo. Do ogrodu możemy ją wprowadzić przez umieszczenie fontanny, poidełka dla ptaków, oczka wodnego. Symbolizują ją także okrągłe i faliste kształty oraz kolory: niebieski, fiolet i czerń. Z wodą bardzo związane są także ryby.

Ogień   

Na mapie bagua ogień sąsiaduje ze sławą, a więc wiąże się z pasją, inspiracją i ekspresją. Ogień to żywioł ciepła, lata i entuzjazmu, natury w szczytowym momencie rozwoju i ciepła w relacjach międzyludzkich. Łatwym sposobem na wprowadzenie go do ogrodu, będzie ustawienie paleniska, kominka lub źródła światła, np. latarni. Reprezentowany jest przez kolor czerwony i pomarańczowy oraz spiczaste trójkątne kształty.

Ziemia  

Ziemia to jeden z łatwiejszych elementów do włączenia do ogrodu. Ziemia jest również najbardziej plastycznym i przyjaznym elementem feng shui. Ma duży związek z filozofią yin i yang. Symbolizuje mądrość, zdrowie i miłość. Jeśli chcemy zaznaczyć ten żywioł w ogrodzie, wprowadźmy odcienie ziemi, takie jak żółty, pomarańczowy lub brązowy. Elementy, które możemy wprowadzić to skały, głazy, skalniaki, gliniane doniczki, łagodne ukształtowanie terenu.

Drewno  

Drewno symbolizuje bogactwo oraz rodzinę. Jest jednym z łatwiejszych elementów feng shui do wprowadzenia, ponieważ jeśli mamy w ogrodzie rośliny, mamy też symbol drewna. Kolor, który jest przypisany do drewna to zieleń. Żywioł wzmacniamy, wprowadzając drewniane meble i dekoracje, pionowe elementy np. kolumny, drzewa, oraz symbol królika i tygrysa.

Metal  

Metal w ogrodzie wiąże się z przyjaciółmi i dziećmi. Kluczowe kolory metalu to biały i szary. Metal można wkomponować w swój ogród za pomocą rzeźb, dzwonków wietrznych, altan, donic. Metal symbolizują okrągłe i owalne kształty oraz wizerunek małpy i koguta

• Wybierz odpowiedni kształt działki

Jeśli stoimy dopiero przed wyborem działki, warto by miała ona regularny, np. prostokątny kształt. Unikajmy zwłaszcza trójkątnych, które zaburzają harmonię i przepływ energii.

• Dobrze usytuuj budynek

Jeśli masz wpływ na umiejscowienie budynku, zaplanuj go mniej więcej w centrum działki, ale bliżej północnej krawędzi.

• Wybierz prosty projekt

Nadmiar elementów zagospodarowania sprawia wrażenie przeciążenia, zmniejsza swobodę ruchu i przepływu energii. Należy utrzymać równowagę między wielkością przestrzeni a umieszczonymi w niej elementami zagospodarowania.

• Podkreśl wejście

Wejście to część ogrodu, która zaprasza do naszej przestrzeni życzliwych ludzi, a wraz z nimi pozytywną energię. Wejście powinno być duże, widoczne, ozdobne.

• Zachowuj porządek

Zagracone przestrzenie, wypełnione doniczkami i innymi zbędnymi przedmiotami, zepsute lub zniszczone meble, nieprzycięte lub chore rośliny – wszystko to wprowadza chaos i sprawia, że będziemy czuć się źle w ogrodzie.

• Rozświetl przestrzeń

Światło jest bardzo ważną cechą ogrodów feng shui, ponieważ reprezentuje żywioł ognia oraz równowagę z ciemnością. Ważne jest, aby nie przesadzać z oświetleniem zewnętrznym, ponieważ światło, jak każdy aspekt ogrodu feng shui, musi być zrównoważone. Zamiast oświetlać cały ogród, rozświetl przestrzeń wokół kluczowych elementów – takich jak drzewa lub elementy wodne – które będą równoważone przez ciemne, nieoświetlone obszary. Ciekawym elementem świetlnym nawiązującym do chińskiej kultury są miniaturowe pagody.

• Unikaj „płaczących” form drzew

Nie sadź drzew takich jak np. wierzba płacząca. Skojarzenie z płaczem nie jest zbyt pomyślne w świecie feng shui. Pionowa, skierowana w górę roślina reprezentuje więcej pozytywnej i rosnącej energii.

• Stosuj rośliny zimozielone

Gatunki, które tracą liście na zimę, symbolizują energię opadającą. Warto je zrównoważyć roślinami zimozielonymi.

• Zakrywaj ostre narożniki

W każdym ogrodzie znajdziemy ostre narożniki domu, ogrodzenia czy altany. Nie będą wykazywać negatywnego oddziaływania, jeśli zostaną porośnięte przez rośliny pnące.

• Odsłoń frontową część działki

Przed domem nie powinniśmy umieszczać wysokich elementów, sadzić drzew. Zostawmy tę część działki odkrytą, zapraszającą do wejścia.

• Chroń drzwi do domu

Po obu stronach drzwi wejściowych domu warto ustawić tzw. „strażników”. Tradycyjnie były to figury lwów lub żab. Bez obaw możemy je jednak zastąpić dwoma donicami, innymi kamiennymi rzeźbami, latarniami.

• Nie twórz wysokiego ogrodzenia wokół całej działki

Zamykając działkę ze wszystkich stron, ograniczamy ruch i dopływ energii, powodujemy jej stagnację, co jest niekorzystnym zjawiskiem.

• Unikaj parzystych ilości

Jeśli wprowadzasz do ogrodu grupy takich samych roślin lub dekoracji, nie grupuj ich parzyście. Nieparzyste ilości są bardziej dynamiczne i wprowadzają więcej energii.

• Unikaj prostych ścieżek

W chińskim folklorze tylko demony mogą chodzić po linii prostej. Ogrody Feng Shui powinny mieć kręte ścieżki. Dzięki temu ogród jest bardziej pomysłowy, płynny i wydobywa się jego urok. Łuki spowalniają przepływ energii i zatrzymują ją w ogrodzie. Nawierzchnia ścieżek powinna być wykonana z naturalnych materiałów w stonowanych barwach. Nie mogą one zdominować roślinności.

• Stosuj przeciwieństwa

Kluczowa koncepcja feng shui „yin i yang” opiera się na idei wszechświata zawierającego uzupełniające się przeciwieństwa. W języku chińskim yin oznacza „ciemną stronę”, podczas gdy yang oznacza „słoneczną stronę”. Cechy, które wydają się bardzo różne, ale które faktycznie współpracują ze sobą, takie jak miękkie i twarde lub jasne i ciemne. Równoważenie tych kontrastujących energii jest niezbędne w ogrodzie. Przykładem jest np. zestawienie ciężkiego, metalowego ogrodzenia, z miękkim trawnikiem.

• Zapewniaj ruch w ogrodzie

Aby energia swobodnie przepływała, ogród powinien być w ciągłym ruchu. Dobrym sposobem na to jest zaproszenie do ogrodu motyli, pszczół i ptaków. Aby to zrobić, umieść karmniki, hoduj drzewa owocowe i kwiaty. Twórz zakrzywione ścieżki i krawędzie. Dobrym pomysłem będzie też zastosowanie poruszających się na wietrze traw.

• Zapewniaj dźwięk w ogrodzie

Delikatny, przyjemny dźwięk zmienia i harmonizuje energię w przestrzeni, maskując przy tym nieprzyjemne odgłosy np. ulicy. Zawieś metalowe, drewniane lub ceramiczne dzwonki, które poruszane przez wiatr stworzą niepowtarzalny klimat. Podobne działanie będzie miał śpiew ptaków, szmer wody lub liści.

• Nie sadź drzew zbyt blisko domu

Gałęzie drzew dotykające domu to zły znak. Nie powinniśmy także sadzić pojedynczych drzew w pobliżu domu.

• Zakrywaj niekorzystne widoki

W każdym ogrodzie istnieją elementy, które według Feng Shui źle wpływają na przestrzeń. Są to linie wysokiego napięcia, transformatory i inne elementy emitujące promieniowanie elektromagnetyczne, strome zbocza. Zazwyczaj nie możemy ich usunąć, więc dobrym sposobem będzie ich zasłonięcie.

• Dbaj o widoki z ogrodu

Jeśli z ogrodu roztacza się niekorzystny widok, dobrze będzie go zasłonić np. żywopłotem, drzewami. Również to, co znajduje się poza granicami naszej działki, może być dysharmonijne i źle oddziaływać na odczuwanie przestrzeni, samopoczucie i funkcjonowanie w ogrodzie.

• Otwarta przestrzeń przed domem

Wolna, otwarta przestrzeń przed domem zapewni łatwy dopływ pozytywnej energii. Nieograniczone widoki to łatwość w dostrzeganiu perspektyw na przyszłość i napływie pomysłów, a także ich przyszłej realizacji. To miejsce, które powinno być atrakcyjne, przyciągać uwagę i mieć pozytywny, zachęcający klimat. Dobrym pomysłem będzie łagodne, klimatyczne oświetlenie i piękny kwietnik.